Nieuwe Veluwe – Kwartaaltijdschrift over de Veluwe

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21

Lezing Veluws gletsjerparadijs, Wim Huijser & Jurjen Drenth

Het gebied tussen de Wageningse Berg, het Renkums Beekdal, de Goudsberg (Lunteren) en de Posbank (Rheden) is gevormd door de kracht van een gletsjer in de ijstijd. Wagenings auteur Wim Huijser en de nationaal bekende landschapsfotograaf Jurjen Drenth doorkruisten dit Veluws gletsjerparadijs. In een lezing nemen ze je mee op een zwerftocht door de tijd en door het landschap. Hun ontdekkingen delen ze ook in een boek, zodat je na de lezing verder kunt genieten. En vooral: ga zelf het gebied in en volg de sporen van de oude gletsjer.

datum: donderdag 21 mei 2026, 20.00 uur (inloop 19.30 uur; eindtijd 21.00 uur met pauze)
locatie: Nieuwe Veluwe, Collegezaal Schip van Blaauw, Generaal Foulkesweg 72, Wageningen
entree: €5,- , aanmelding via redactie@nieuweveluwe.nl

In het voorjaarsnummer

Begin 20^e eeuw legden Rita Biesbergen en Dorien van de Laak om de 5 kilometer een plek vast. Ruim 20 jaar later keerden ze terug. Wat zou er in het landschap en in de natuur zijn veranderd/ Kleine veranderingen zoals het volledig verdroogde vennetje en het verdwenen prikkeldraad zijn veelzeggend: de natuur verdroogt en hier is geen boerenbedrijf meer, maar wonen burgers.
Ervaren mensen landschaps- en natuurpijn om wat er niet meer is of zelfs rouw? Evanne Nowak onderzoekt de gevoelens die deze tijd oproepen. Het komt erop aan dat alle natuur, landschaps- en klimaatmisère mensen niet verlamt maar juist in beweging brengt. Dat doen bijvoorbeeld enkele bewoners uit Kootwijk. Als biodiversiteitsgroep Patrijs Terug willen ze het leefgebied voor de akkervogel weer aantrekkelijk maken door hagen aan te planten.

Lezing Het natuurlijke landschapsschoon van Samuel Voorhoeve

Het duurt nog even, maar Ruud Schaafsma komt vertellen over de Oosterbeekse landschapsarchitect Samuel Voorhoeve (1880-1948). Hoewel Voorhoeve in heel Nederland landgoederen, parken en tuinen ontwierp, lag het zwaartepunt van zijn werk op de zuidelijke Veluwe. Het ‘natuurlijke landschapsschoon’ was zijn leidraad.
Voorhoeve raakte in de vergetelheid. Onterecht. De landschapsarchitect drukte zijn stempel op heel veel landgoederen. Alleen al in Doorwerth en Oosterbeek vind je zijn gedachtegoed terug in onder meer Bato’s Wijk, Duno, Bilderberg, Hartenstein, Pietersberg en Laag Wolfheze. In Vierhouten ontwierp hij landgoed Noorderheide. Lees als opwarmertje het artikel op pagina 22-25 in Nieuwe Veluwe nr 1

datum: donderdag 22 oktober 2026, 20.00 uur (inloop 19.30 uur; eindtijd 21.30 uur met pauze)
locatie: Nieuwe Veluwe, Collegezaal Schip van Blaauw, Generaal Foulkesweg 72, Wageningen
entree: gratis, aanmelding via redactie@nieuweveluwe.nl

In het winternummer

Als een netwerk van schimmeldraden rijgt CODA Museum de kunstwerken in de tentoonstelling Paddenstoel aan het einde van de wereld aaneen. In deze Nieuwe Veluwe zijn ook onzichtbare draden verweven. Vanaf de kunsttentoonstelling groeit een draad naar het Eetbare plantenkamp, waar het meer over paddenstoelen ging dan over planten. Hoezo zijn dat geen planten? In de tijd van Linneaus behoorden paddenstoelen nog tot het plantenrijk, vertelt Jan-Willem van Velzen. In zijn studiebibliotheek kun je 11.000 natuurboeken raadplegen. Ook van Jac. P. Thijsse. Dik van der Meulen schreef een biografie over deze nestor van de natuurbescherming. Hoe zou Thijsse anno 2025 de Veluwe ervaren? Veel is teloorgegaan, maar er zijn wel meer dassen. De mens kan veel kapotmaken maar ook herstellen, bepleit Bram Vreugdenhil. Op de drempel naar 2026 een hoopvolle gedachte.

In het herfstnummer

De dagen beginnen te lengen. Tijd om donkerte te ervaren. ’s Nachts is het echter steeds minder donker. Boven steden hangt een oranje-gele gloed die tot ver in de natuur straalt. Kunstlicht brengt de natuur in verwarring. Gelukkig ontstaat steeds meer bewustwording onder meer door de jaarlijkse Nacht van de Nacht. Hoe verbluffend het effect al is van het uitzetten van één lantaarnpaal, heeft Epe vorig jaar ervaren. Dat smaakte naar meer. In overleg met de buurtschappen Niersen, Gortel en Tongeren worden nu een jaar lang een aantal lantaarnpalen uitgeschakeld. Zo kan elke gemeente donkerte bevorderen. Een aantal Veluwse gemeenten en natuurorganisaties ondertekenen daartoe een intentieverklaring. Ondertussen verkent donkerte-kunstenaar Diana Ramaekers de donkerte op de Veluwezoom. Zal het ooit zover komen dat de Veluwe een Dark Sky Park-erkenning krijgt?

In het zomernummer

In dit themanummer Rewilding gaan we op ontdekkingstocht. Wat zijn de mogelijkheden van rewilding op de Veluwe? En hoe laten kunstenaars zich inspireren?
We schetsen vergezichten en kijken naar wat al in gang is gezet. Bioloog Harm van de Veen gaf vijftig jaar geleden de aanzet. Hij presenteerde een visie om de Veluwe natuurlijker en spannender te maken door ruimte te geven aan natuurlijke processen en door ecosystemen te herstellen.
Inmiddels is er veel meer dood hout in het bos en blijven kadavers vaker liggen. Dieren als vliegende herten, raven en zeearenden profiteren daarvan. Grazende runderen, paarden en wisenten zorgen voor gevarieerde landschappen. De wolf als toppredator is terug. Het ecosysteem is al stukken completer dan vijftig jaar geleden. Maar er kan nog zo veel meer.

Lezing Veluws gletsjerparadijs, Wim Huijser & Jurjen Drenth

In het voorjaarsnummer

Lezing Het natuurlijke landschapsschoon van Samuel Voorhoeve

In het winternummer

In het herfstnummer

In het zomernummer

Beekloopje Wissel-Tongeren

Trage Tocht Arnhemse landgoederen

Trage Tocht ’t Harde-Elburg

Video-impressie boekproject Phantom Limbs, Maike Brinkman

Nieuwe Veluwe-lezing Ringslangen op de berg

Veluwe Verkiezingsdebat 15 februari 2019

Nieuwe Veluwe-herfstactiviteit

Excursie naar St. Jansbeek Arnhem / Stadsblokken-Meinerswijk

Verborgen arboretum van Bruggelen

Veluwse verhalen en sagen